İskoçya kökenli siyah tüylü, boynuzsuz et ırkı; mükemmel mermer dokusu ve erken kasaplık olgunluğuyla dünyada en yaygın et sığırı konumundadır. İnek 450–600 kg, boğa 700–900 kg. Besi döneminde günlük canlı ağırlık artışı 1.2–1.5 kg hedeflenir.
Bu rehberde Angus için günde ne kadar ve ne tür yem verilmesi gerektiği, hangi yemlerin önerildiği, yaşam dönemlerine göre yem miktarları ile kış ve yaz aylarında dikkat edilmesi gerekenler anlatılmaktadır.
| Besin değeri | Aralık (en az – en çok)Aralık |
|---|---|
| Günlük kuru yem | 10–20 kg/gün |
| Protein oranı | 10–14 % |
| Enerji değeri | 9.5–12.5 MJ/kg kuru madde |
| Mineral değerleri(rasyonun kuru maddesinde) | |
| Kalsiyum | 0.4–0.55 % |
| Fosfor | 0.28–0.38 % |
| Magnezyum | 0.18–0.24 % |
| Sodyum | 0.1–0.2 % |
Günlük beslenmede kullanılması önerilen yemler ve destekleyici takviyeler.
Aşırı kondisyon (yağlanma)
Kuru ineklerde kondisyon skoru 4 ve üzerine çıkarsa doğum güçlüğü ve yavru atmaya yol açar; kondisyon skoru takibi zorunludur.
Şişkinlik
Baklagil ağırlıklı mera veya taze yoncayla ani besleme şişkinliğe neden olur; sabah aç karnına otlatmaktan kaçınılmalı, geçiş 7–10 günde kademeli yapılmalıdır.
Asidoz
Mısır kırması veya tahıl oranı ani artırılırsa rumen asidozu gelişir; tüm tahıl geçişleri 10–14 günde kademeli uygulanmalıdır.
Sıcaklık stresi
Siyah tüy güneşi emer; yüksek nem ve sıcaklıkta yem tüketimi ve verim düşer, gölgelik zorunludur.
Selenyum eksikliği
Türkiye topraklarının büyük bölümünde selenyum düşüktür; beyaz kas hastalığı ve üreme sorunlarına yol açabilir, takviye zorunludur.
Besi döneminin temel enerji kaynağı; yüksek nişasta içeriği günlük canlı ağırlık artışını destekler.
%8.5
%30
%22
Rumen tampon görevi görür; idame ve gebelik dönemlerinde temel lif kaynağı olarak kullanılır.
%10
%88
%32
Besi rasyonunda enerji yoğunluğunu artıran tahıl yemi; yüksek nişasta içeriği canlı ağırlık artışını hızlandırır.
%8.5
%87
Büyüme ve besi döneminde protein ihtiyacını kapatan yüksek proteinli bitkisel yem katkısı.
%44
%88
Et sığırlarına özel Ca, P, Mg, Zn mineral karışımı; mera döneminde blok olarak, ahırda yeme karıştırılarak verilir.
500 kg'da ~9–10 kg KM/gün. Kaliteli mera veya kuru ot yeterlidir; kesif yem minimum düzeyde tutulur. Kondisyon skoru 3.0–3.5 arasında olmalı, aşırı yağlanmadan kaçınılmalıdır.
Kuru ot + günde 1–2 kg kesif yem. Doğumdan 3 hafta önce kademeli rasyon geçişi uygulanmalıdır. E vitamini ve selenyum takviyesi doğum komplikasyonlarını azaltır.
Angus ineklerinde günlük süt verimi 5–8 lt'dir; buzağının gelişimi ineğin beslenmesine doğrudan bağlıdır. Laktasyonun ilk 3 ayında enerji açığı oluşmamalıdır.
0–7. gün: Kolostrum zorunludur (2–3 lt/gün). 7. gün–8. hafta: Tam süt veya süt ikamesi. 3. haftadan itibaren starter yem sunulmaya başlanır. 6. ayda hedef canlı ağırlık 180–220 kg.
Hedef günlük canlı ağırlık artışı 1.2–1.5 kg. Kasaplık ağırlığı 550–650 kg hedeflenir.
Örnek rasyon(400 kg besi hayvanı)
Aşağıdaki değerler için yemsatıcınıza veya veterinerinize danışın.
İz mineraller
Vitaminler(IU = uluslararası birim)
Yılın farklı dönemlerinde dikkat edilmesi gereken besleme değişiklikleri.
Kış
Soğuğa dayanıklı bir ırktır; Kuzey İskoçya iklimine adapte olmuştur. Kış aylarında enerji ihtiyacı %10–15 artar. Kuru ot ve mısır silajı ağırlıklı rasyon yeterlidir. Kapalı ahırda D vitamini takviyesi kritik önem taşır.
Yaz
Siyah tüy güneşi absorbe eder; yüksek sıcaklık ve nem birlikte olduğunda yem tüketimi düşer. Gölgelik ve bol taze su sağlanmalıdır. Mera döneminde mineral blok serbest erişime bırakılmalıdır. Sabah erken otlatma tercih edilmelidir.
Doğum öncesi
Doğumdan 3 hafta önce geçiş rasyonu başlatılmalıdır. E vitamini ve selenyum takviyesi iki katına çıkarılmalıdır. Kalsiyum kısıtlaması veya anyonik tuz kullanımıyla hipokalsemi riski azaltılabilir.
