Tavukçuluk Araştırma Enstitüsü'nün (Ankara) geliştirdiği Türk yumurta tavuğu hibridi; 2004'ten bu yana piyasada. Siyah tüylü, sakin mizaçlı; yılda 260–290 yumurta verir. Türkiye iklim koşullarına ve serbest dolaşımlı sistemlere en iyi uyum sağlayan ticari yumurta ırkıdır. Türkmenistan, Azerbaycan ve Gürcistan'a da ihraç edilmektedir.
Bu rehberde ATAK-S için günde ne kadar ve ne tür yem verilmesi gerektiği, hangi yemlerin önerildiği, yaşam dönemlerine göre yem miktarları ile kış ve yaz aylarında dikkat edilmesi gerekenler anlatılmaktadır.
Günlük beslenmede kullanılması önerilen yemler ve destekleyici takviyeler.
Erken yumurtalama
Piliç döneminde yumurtacı yeme erken geçiş veya uzun aydınlatma programı prolapsus (yumurtalık sarkması) riskini artırır.
Kalsiyum eksikliği
Yumurtlama döneminde yetersiz kalsiyum ince kabuk, iskelet erimesi ve kafes yorgunluğuna yol açar.
Kanibalizm
Aşırı yoğunluk veya stres gagalama ve kanibalizme neden olur; gaga düzeltmesi yapılmamış sürülerde yoğunluk sınırı aşılmamalıdır.
Verim, yönetim ve barınak parametreleri.
| Besin değeri | Aralık (en az – en çok)Aralık |
|---|---|
| Günlük kuru yem | 100–120 g/gün |
| Protein oranı | 15–18 % |
| Enerji değeri | 11–11.5 MJ/kg kuru madde |
| Mineral değerleri(rasyonun kuru maddesinde) | |
| Kalsiyum | 3.5–4.5 % |
| Fosfor | 0.35–0.5 % |
| Magnezyum | 0.05–0.08 % |
| Sodyum | 0.15–0.2 % |
Mısır-soya küspesi-kalsiyum karbonat dengeli yumurtacı karma yem; yumurta kabuğu ve verim için optimize edilmiş.
%17
%88
Yumurta kabuğu kalitesi için ek kalsiyum kaynağı; serbest tüketimde bırakılabilir.
A, D3, E vitaminleri ile çinko, manganez ve selenyum içeren yumurtacı karma yemine karıştırılan premiks.
%0
%97
Yumurta verimi
Barınak ve yönetim
Büyüme karma yemi (pullet feed) kullanılır; yumurtacı yeme erken geçmek kalsiyum birikimi ve erken olgunlaşma nedeniyle yumurta verimini düşürür. 16–18. haftaya kadar kalsiyum oranı %1'in altında tutulmalı.
Kalsiyum ihtiyacı bu dönemde en yüksektir (%3.5–4.5); kırık mercan serbest tüketimde bırakılabilir. 16 saat aydınlık ışık programı sürdürülmeli. Serbest dolaşımda mera katkısı yüksek olduğundan karma yem miktarı izlenmelidir.
Yumurta kabuğu incelmeye başlayabilir; kalsiyum ve D3 vitamini takviyesi artırılmalı. Ekonomik ömür genellikle 14–16 ay; yenileme planı önceden yapılmalıdır.
Aşağıdaki değerler için yemsatıcınıza veya veterinerinize danışın.
İz mineraller
Vitaminler(IU = uluslararası birim)
Yılın farklı dönemlerinde dikkat edilmesi gereken besleme değişiklikleri.
Kış
ATAK-S Türkiye iklimine uyumlu olmakla birlikte civciv döneminde soğuğa duyarlıdır; 5°C altında ısıtma gerekir. 16 saat yapay aydınlatma kış aylarında yumurta verimini korumak için zorunludur. D3 vitamini kapalı barınakta önem kazanır.
Yaz
Serbest dolaşım sisteminde yazın mera erişimi karma yem tüketimini azaltır; bu dönemde protein ve enerji yoğunluğunu düşürmemek önemlidir. 30°C üzerinde yumurta kabuğu kalitesi ve üretim düşer; havalandırma ve taze su kritiktir.